Украина Негизги маалымат
Жергиликтүү убакыт | Сиздин убактыңыз |
---|---|
|
|
Жергиликтүү убакыт алкагы | Убакыт алкагынын айырмасы |
UTC/GMT +2 саат |
кеңдик / узундук |
---|
48°22'47"N / 31°10'5"E |
iso коддоо |
UA / UKR |
валюта |
Гривна (UAH) |
Тил |
Ukrainian (official) 67% Russian (regional language) 24% other (includes small Romanian- Polish- and Hungarian-speaking minorities) 9% |
электр энергиясы |
![]() |
Улуттук желек |
---|
![]() |
капитал |
Киев |
банктардын тизмеси |
Украина банктардын тизмеси |
калк |
45,415,596 |
аймак |
603,700 KM2 |
GDP (USD) |
175,500,000,000 |
телефон |
12,182,000 |
Уюлдук телефон |
59,344,000 |
Интернет-хосттордун саны |
2,173,000 |
Интернет колдонуучулардын саны |
7,770,000 |
Украина киришүү
Украина 603,700 чарчы километр аянтты ээлейт.Чыгыш Европада, Кара деңиздин жана Азов деңизинин түндүк жээгинде жайгашкан, түндүктөн Беларуссия, түндүк-чыгыштан Россия, батыштан Польша, Словакия жана Венгрия, түштүктөн Румыния жана Молдова менен чектешет.Аймактын көпчүлүк бөлүгү Чыгыш Европа түздүгүнө кирет. Жылуу жана нымдуу Атлантикалык аба агымынын таасири астында, көпчүлүк аймактарда мелүүн континенттик климат, ал эми Крым жарым аралынын түштүк бөлүгүндө субтропикалык климат бар. Өнөр жайы дагы, айыл чарбасы дагы салыштырмалуу өнүккөн.Өнөр жайынын негизги тармактарына металлургия, машина куруу, мунайды кайра иштетүү, кеме куруу, аэрокосмостук компания жана авиация кирет. Украинанын аянты 603,700 чарчы / чакырымга (мурунку Советтер Союзунун аймагынын 2,7%), чыгыштан батышка карай 1300 чакырымга, түндүктөн түштүккө карай 900 чакырымга созулган.Чыгыш Европада, Кара деңиздин түндүк жээгинде жана Азов деңизинде. Түндүгүнөн Беларуссия, түндүк-чыгышынан Россия, батышынан Польша, Словакия жана Венгрия, түштүгүнөн Румыния жана Молдова менен чектешет. Көпчүлүк аймактар Чыгыш Европа түздүктөрүнө кирет. Батыш Карпат тоолорундагы Говира тоосу деңиз деңгээлинен 2061 метр бийиктиктеги эң бийик чоку, түштүгүндө Крым тоолорунун Рим-Коши тоосу. Түндүк-чыгыш Борбордук Россиянын бийик тоолуу бөлүгүнө кирет, түштүк-чыгышында Азов деңизинин жана Донец тоо кыркаларынын жээк адырлары бар. Аймакта 100 чакырымдан ашык 116 дарыя бар, эң узуну Днепр. Негизинен Ялпуг көлү жана Сасек көлүн камтыган аймакта 3000ден ашуун табигый көлдөр бар. Жылуу жана нымдуу Атлантикалык аба агымынын таасири астында, көпчүлүк аймактарда мелүүн континенттик климат, ал эми Крым жарым аралынын түштүк бөлүгүндө субтропикалык климат бар. Январдын орточо температурасы -7,4 ℃, июль айынын орточо температурасы 19,6 ℃. Жылдык жаан-чачын түштүк-чыгышында 300 мм, түндүк-батышында 600-700 мм, негизинен июнь жана июль айларында болот. Украина 24 штатка, 1 автономиялуу республикага, 2 муниципалитетке жана жалпысынан 27 административдик бөлүнүшкө бөлүнөт. Толук маалымат: Крым Автономиялуу Республикасы, Киев облусу, Винница облусу, Волынь облусу, Днепропетровск облусу, Донецк облусу, Житомир облусу, Закарпатия облусу , Запорожье облусу, Иван-Франковск облусу, Кировград облусу, Луганск облусу, Львов облусу, Николаев облусу, Одесса облусу, Полтава облусу , Ровно облусу, Суми облусу, Тернополь облусу, Харьков облусу, Херсон облусу, Хмельницкий облусу, Черкассы облусу, Черновцы облусу, Черновцы облусу Нико, Фризланд, Киев муниципалитеттери жана Севастополь муниципалитеттери. Украина маанилүү географиялык абалга жана жаратылыштын жакшы шарттарына ээ.Ал тарыхта согуштук стратегдер үчүн согуш майданы болуп келген жана Украина согуштарга чыдап келген. Украин улуту байыркы Рустын бир бутагы. "Украина" термини биринчи жолу Росстун тарыхында (1187) кездешкен. Биздин замандын 9–12-кылымында Украинанын көпчүлүк бөлүгү азыр Киев Русуна кошулган. 1237-жылдан 1241-жылга чейин Монголиянын Алтын Ордосу (Баду) Киевди басып алып, ээлеп алган жана шаар талкаланган. 14-кылымда аны Литва жана Польша Улуу Герцогдугу башкарган. Украин улуту болжол менен 15-кылымда калыптанган. Чыгыш Украина 1654-жылы Россияга биригип, Батыш Украина Россиянын курамында автономия алган. Батыш Украина 1790-жылдары Россиянын курамына да кошулган. 1917-жылы 12-декабрда Украин Советтик Социалисттик Республикасы түзүлгөн. 1918-жылдан 1920-жылга чейинки мезгил чет элдик куралдуу интервенциянын мезгили болгон. Советтер Союзу 1922-жылы негизделип, Чыгыш Украина Союзга кошулуп, Советтер Союзунун негиздөөчү өлкөлөрүнүн бири болуп калган. 1939-жылы ноябрда Батыш Украина Украин Советтик Социалисттик Республикасы менен биригет. 1940-жылы августта Түндүк Буковина менен Бессарабиянын айрым бөлүгү Украинага бириктирилген. 1941-жылы Украинаны немис фашисттери басып алган.1944-жылы октябрда Украина бошотулган. 1945-жылы октябрда Украина Советтик Социалисттик Республикасы Бириккен Улуттар Уюмуна Советтер Союзу менен көз карандысыз мамлекет катарына кошулган. 1990-жылы 16-июлда Украинанын Жогорку Кеңеши "Украинанын Мамлекеттик Эгемендүүлүгү жөнүндө Декларацияны" кабыл алып, Украинанын Конституциясы жана мыйзамдары Союздун мыйзамдарынан жогору турат деп жарыялаган жана ал өзүнүн куралдуу күчтөрүн түзүүгө укуктуу. 1991-жылы 24-августта Украина Советтер Союзунан бөлүнүп, көз карандысыздыгын жарыялаган жана атын Украина деп өзгөрткөн. Мамлекеттик желек: Ал тик бурчтуу, эки параллель жана бирдей горизонталдык тик бурчтуктардан турат, узундугу менен туурасы 3: 2 түзөт. Украина 1917-жылы Украин Советтик Социалисттик Республикасын түзүп, 1922-жылы мурунку Советтер Союзунун республикасы болуп калган. 1952-жылдан бери мурунку Советтер Союзунун желегине окшош беш бурчтуу жылдыз, орок жана балка үлгүсү бар кызыл желек кабыл алган, болгону желектин төмөнкү бөлүгү көк түстө болгон. Кең четтери түстүү. 1991-жылы эгемендик жарыяланып, 1992-жылы эгемендүүлүк калыбына келтирилген Украинанын көк жана сары желеги мамлекеттик желек болгон. Украинада жалпы 46 886 400 киши жашайт (1-февраль, 2006-жыл). 110дон ашуун этникалык топтор бар, алардын ичинен украин улутунун 70% дан ашыгын түзсө, калгандары орус, беларусь, еврей, крым татарлары, Молдова, Польша, Венгрия, Румыния, Греция, Германия, Болгария жана башка этностор. Расмий тили украин тили, адатта орус тили колдонулат. Негизги диндери - Чыгыш православ жана католик. Украинанын өнөр жайы жана айыл чарбасы салыштырмалуу өнүккөн. Өнөр жайдын негизги тармактарына металлургия, машина куруу, мунайды кайра иштетүү, кеме куруу, аэрокосмикалык жана авиация кирет. Данга жана кантка бай, анын экономикалык кубаттуулугу мурунку Советтер Союзунда экинчи орунду ээлейт жана мурунку Советтер Союзунда "дан сактоочу кампа" деп аталган. Донец-Днепр дарыясынын жээгиндеги үч экономикалык зона, тактап айтканда Цзинцзи району, Түштүк-Батыш экономикалык зонасы жана Түштүк экономикалык зона өнөр жай, айыл чарба, транспорт жана туризм жаатында салыштырмалуу өнүккөн. Көмүр, металлургия, машина куруу жана химия өнөр жайы анын экономикасынын төрт түркүгү. Анын токойлору жана жайыттары гана эмес, ал аркылуу көптөгөн дарыялары агып өтөт жана суу ресурстарына бай. Токой менен жабуу деңгээли 4,3% түзөт. Пайдалуу кендерге бай, минералдык ресурстардын 72 түрү, негизинен көмүр, темир, марганец, никель, титан, сымап, коргошун, мунай, жаратылыш газы ж. Украинада олуттуу энергетикалык таңсыктык бар, бир гана жаратылыш газы жыл сайын 73 миллиард кубометрди импорттошу керек. Жыл сайын ар кандай энергия импортунун жалпы наркы болжол менен 8 миллиард АКШ долларын түзөт, бул жалпы экспорттун үчтөн эки бөлүгүнөн ашыгын түзөт. Россия Украинанын эң ири энергия менен камсыздоочусу. Акыркы жылдары Украинанын тышкы соодасы ИДПнын болжол менен үчтөн бир бөлүгүн түзүп келген. Негизинен кара металлургия продукцияларын, машиналарды жана шаймандарды, кыймылдаткычтарды, жер семирткичтерди, темир рудасын, айыл чарба продукцияларын ж.б. экспорттойт, ошондой эле жаратылыш газын, мунайды, шаймандардын толук комплекстерин, химиялык булаларды, полиэтиленди, жыгачты, дары-дармектерди ж.б. Украинада ар кандай жаныбарлар, анын ичинде канаттуулардын 350дөн ашык түрү, сүт эмүүчүлөрдүн 100гө жакын жана балыктардын 200дөн ашуун түрлөрү бар. Киев: Украина Республикасынын (Киев) борбору Киев, Украинанын түндүк-борборунда, Днепр дарыясынын ортоңку агымында жайгашкан, ал Днепр дарыясындагы порт жана маанилүү темир жол түйүнү. Киев тээ илгертен бери келе жатат, ал илгери биринчи орус өлкөсү Киев Русунун борбору болгон, ошондуктан "Орус шаарларынын энеси" наамына ээ болгон. Археология Киев 6-кылымдын аягы жана 7-кылымдын башында курулгандыгын көрсөтөт. 822-жылы ал феодалдык Киев Русь өлкөсүнүн борбору болуп, соода жолу менен бара-бара гүлдөп өнүккөн. 988-жылы православдык чиркөөгө кабыл алынган. 10-11-кылым абдан гүлдөп-өнүккөн жана Днепрдеги "падышалардын шаары" деп аталган. 12-кылымда Киев Европанын ири шаарына айланып, чиркөө искусствосу жана кол менен жасалган буюмдар менен белгилүү болгон 400дөн ашуун чиркөө болгон. Аны 1240-жылы монголдор басып алып, шаардын көптөгөн жерлери талкаланып, тургундардын көпчүлүгү өлтүрүлгөн. 1362-жылы Литва княздыгы тарабынан ээлеп алынып, 1569-жылы Польшага, 1686-жылы Россияга өткөн. 19-кылымда шаардык соода кеңейип, заманбап индустрия пайда болгон. 1860-жылдары Москва жана Одесса менен байланышкан темир жол. 1918-жылы Украинанын көзкарандысыз борбору болгон. Экинчи Дүйнөлүк согуш маалында шаарга чоң зыян келтирилген. 1941-жылы, Совет жана Германия аскерлеринин ортосундагы 80 күндүк айыгышкан салгылашуудан кийин, Германиянын аскерлери Киевди басып алышкан. 1943-жылы Советтик армия Киевди бошоткон. Киев - мурунку Советтер Союзунун маанилүү өнөр жай борборлорунун бири, шаардын баардык аймагында заводдор бар, алардын көпчүлүгү шаардын батыш тарабында жана Днепр дарыясынын сол жээгинде топтолгон.Өндүрүү өнөр жайынын көптөгөн түрлөрү бар. Киев транспорту өнүктүрүп, суу, кургак жана аба транспорттук түйүнү болуп саналат.Москва, Харьков, Донбас, Түштүк Украина, Одесса порту, Батыш Украина жана Польшага алып баруучу темир жолдор жана автомобиль жолдору бар. Днепр дарыясынын кеме ташуу мүмкүнчүлүгү салыштырмалуу жогору. Борисполь аэропортунда КМШнын көпчүлүк ири шаарларына, Украинанын көптөгөн шаарларына жана Румыния, Болгария сыяктуу өлкөлөргө аба каттамдары бар. Киевде илгертен бери келе жаткан маданий салты жана медициналык жана кибернетикалык изилдөөлөрдө көрүнүктүү жетишкендиктери бар. Шаарда 20 колледж жана университеттер жана 200дөн ашык илимий изилдөө мекемелери бар. Эң белгилүү жогорку билим берүү мекемеси - Киев Улуттук Университети, 1834-жылы 16-сентябрда негизделген. Бул Украинада 20000 студент окуган эң жогорку окуу жай. Киевдеги калкты тейлөө мекемелерине жалпы жана адистештирилген ооруканалар, бала бакчалар, карылар үйү жана балдардын эс алуу лагерлери кирет Ошондой эле 1000ден ашуун китепканалар, 30га жакын музейлер жана тарыхый инсандардын мурунку резиденциялары бар. |